Đã bao giờ bạn phỏng vấn một ứng viên có CV đẹp như mơ, cách nói chuyện tự tin, trả lời mạch lạc, logic khiến bạn tưởng chừng như tìm được “chân ái” cho vị trí đang tuyển nhưng rồi khi bắt đầu công việc thì mọi thứ lại không như kỳ vọng: xử lý công việc chậm, lúng túng cả trong các đầu việc cơ bản còn chất lượng thì chẳng giống chút nào với những gì họ thể hiện ban đầu?

Lúc này, cảm giác vừa thất vọng, vừa bối rối là điều khó tránh khỏi. Sa thải ngay thì có vội quá không còn giữ lại thì nên xử lý ra sao với những ứng viên giỏi phỏng vấn nhưng yếu thực chiến này? Nếu bạn đang băn khoăn giữa những câu hỏi đó thì chia sẻ của chị Đỗ Minh Hằng, Trưởng phòng Đào tạo và Phát triển nhân sự sau đây sẽ giúp bạn có cách xử lý khéo léo nhưng dứt khoát, vừa giữ được sự chuyên nghiệp vừa không đánh mất sự công bằng cho cả đôi bên.

Khi ứng viên giỏi phỏng vấn nhưng yếu thực chiến, xử lý thế nào?

“Biết cách xử lý khi tuyển ứng viên giỏi phỏng vấn nhưng yếu thực chiến giúp doanh nghiệp nhanh chóng điều chỉnh, hỗ trợ đúng cách hoặc thay thế kịp thời, hạn chế rủi ro ảnh hưởng đến hiệu suất chung của đội ngũ.”

Cho nhân viên thời gian để thích nghi

“Thực tế, không phải ai cũng có thể bắt nhịp ngay trong ngày đầu đi làm. Một môi trường mới, quy trình còn lạ lẫm, đồng nghiệp chưa quen và hàng loạt thông tin cần tiếp nhận cùng lúc có thể khiến ngay cả ứng viên từng rất tự tin trong buổi phỏng vấn cũng trở nên lúng túng”, chị Minh Hằng nhận định và đưa ra lời khuyên “Vì vậy, nếu một nhân sự mới chưa thể hiện tốt trong vài ngày đầu, đừng vội vàng đánh giá. Hãy cho họ khoảng 2 – 4 tuần để làm quen, thích nghi và dần bộc lộ năng lực thực sự của mình”.

Mặt khác, chị Minh Hằng cũng cho rằng bạn nên tự hỏi lại bản thân rằng mình đã giao việc rõ ràng chưa, hướng dẫn đủ chưa. Có khi vấn đề không nằm hoàn toàn ở nhân viên mà là do quy trình hỗ trợ người mới chưa tới nơi tới chốn. Chuyện này xảy ra thường xuyên hơn bạn nghĩ đấy.

Trò chuyện thẳng thắn nhưng nhẹ nhàng

Nếu đã cho nhân viên thời gian làm quen mà kết quả công việc vẫn không cải thiện thì có lẽ đã đến lúc cần một cuộc trò chuyện nghiêm túc. “Nghiêm túc chứ không căng thẳng nhé. Cách bạn nói chuyện lúc này rất quan trọng vì mục tiêu không phải là gọi vào để phạt mà là để cùng nhau tháo gỡ xem đang bị vướng ở đâu”, chị Minh Hằng nhấn mạnh.

Thay vì vào thẳng vấn đề theo kiểu “Sao em làm chậm thế?” hay “Kết quả này là sao?”, bạn có thể chọn cách tiếp cận nhẹ nhàng và có thiện chí hơn như “Chị thấy em đang gặp chút khó khăn với phần ABC, không biết có chỗ nào em thấy chưa rõ hoặc cần hỗ trợ thêm không? Mình cùng xem lại để điều chỉnh nhé”.

“Chỉ một câu nói đơn giản, nhẹ nhàng như vậy thôi cũng khiến nhân viên mới cảm thấy an tâm và sẵn sàng chia sẻ nhiều hơn. Qua buổi nói chuyện, bạn sẽ dễ dàng nhận ra đâu là gốc rễ của vấn đề, là do kỹ năng còn thiếu, chưa hiểu rõ quy trình hay đơn giản là đang bị “lạc quẻ” với cách làm việc của nhóm”, chị Minh Hằng tiết lộ.

Cũng có khi bạn sẽ phát hiện ra những điều mà mình chưa từng nghĩ tới như việc bạn giao tưởng là rõ nhưng hóa ra lại mơ hồ với người mới hoặc bạn kỳ vọng một kiểu nhưng nhân viên lại hiểu theo hướng hoàn toàn khác. Dù là gì thì việc chủ động ngồi lại trò chuyện một cách chân thành vẫn luôn là lựa chọn tốt hơn so với âm thầm chịu đựng hay vội vàng đưa ra quyết định. Điều đó không chỉ giúp bạn hiểu rõ hơn về nhân viên mà còn thể hiện sự chuyên nghiệp và tôn trọng trong phong cách làm việc.

Đào tạo hoặc điều chỉnh cần thiết

Có những trường hợp dù kết quả công việc ban đầu chưa tốt nhưng bạn lại nhìn thấy ở nhân viên mới một thái độ rất đáng trân trọng như sẵn sàng lắng nghe, chịu học hỏi và không ngại sửa sai. Trong tình huống như vậy, đừng vội gạt đi hay buông tay bởi lẽ, năng lực có thể rèn được nhưng thái độ thì khó đào tạo nên.

Chị Minh Hương gợi ý “Hãy cân nhắc xem liệu nhân viên có thể phát triển thêm nếu được hướng dẫn kỹ hơn không? Có khi chỉ cần bạn dành thời gian kèm cặp trong giai đoạn đầu hoặc điều chỉnh cách giao việc rõ ràng, cụ thể hơn một chút là kết quả đã khác hẳn rồi”.

Thậm chí, đôi khi vấn đề không nằm ở năng lực mà là ở việc bạn đang đặt họ vào một vị trí chưa thật sự phù hợp. Có thể bạn đang mong họ chủ động hoàn toàn trong khi họ lại cần định hướng ban đầu. Hoặc có thể bạn đang giao việc thiên về kỹ thuật trong khi thế mạnh của họ lại nằm ở việc hỗ trợ, tổ chức hay giao tiếp.

Vậy nên, khi rơi vào trường hợp ứng viên giỏi phỏng vấn nhưng yếu thực chiến, nếu thấy họ có tiềm năng và tinh thần học hỏi, hãy thử linh hoạt điều chỉnh một chút về vai trò, cách giao việc hoặc hỗ trợ thêm về mặt đào tạo. Bạn sẽ bất ngờ khi thấy có những người, chỉ cần được tin tưởng và trao cơ hội đúng lúc là họ có thể “lật ngược tình thế” ngoạn mục.

Nếu mọi cách đều không hiệu quả: Đừng ngại chia tay sớm

Thực lòng mà nói, chẳng ai muốn tuyển sai người vì vừa mất thời gian vừa tốn công sức và đôi khi để lại cảm giác tiếc nuối. Thế nhưng, dù quy trình tuyển chọn có kỹ lưỡng đến đâu, sai sót vẫn có thể xảy ra. Và nếu bạn đã nỗ lực hết mức từ hỗ trợ, đào tạo đến điều chỉnh công việc mà kết quả vẫn không cải thiện thì đôi khi lựa chọn tốt nhất cho cả hai bên là lời chia tay sớm trong sự tôn trọng và rõ ràng.

Việc không tiếp tục đồng hành cùng nhau sau thời gian thử việc không phải là điều sai hay đáng lo ngại cả. Đơn giản là khi không phù hợp, cả hai bên nên dừng lại để mở ra cơ hội tìm thấy một môi trường phù hợp hơn. Điều quan trọng nằm ở cách chúng ta nói lời chia tay, hãy luôn giữ sự chuyên nghiệp và tử tế cho đến phút cuối, như cách chị Minh Hằng chia sẻ:

“Chị rất trân trọng những nỗ lực của em trong suốt thời gian qua. Tuy nhiên, sau quá trình thử việc, công ty nhận thấy có một vài điểm chưa thật sự phù hợp giữa công việc hiện tại và định hướng phát triển của em. Chị chân thành mong rằng em sẽ sớm tìm được một môi trường phù hợp hơn, nơi em có thể phát huy tốt nhất năng lực của mình”.

Một cuộc chia tay nếu được xử lý khéo léo vẫn có thể để lại ấn tượng tích cực, thậm chí là mối quan hệ tốt đẹp về sau. Biết đâu, trong một vai trò khác, một thời điểm khác, con đường của hai bên lại giao nhau và lần gặp lại ấy sẽ là một câu chuyện hoàn toàn mới.

Phỏng vấn chỉ là buổi hẹn đầu tiên còn để đi đường dài với nhau hay không thì cần thời gian, quan sát và cả sự linh hoạt từ hai phía. Sẽ có lúc bạn gặp những ứng viên giỏi phỏng vấn nhưng yếu thực chiến nhưng thay vì từ bỏ, hãy thử lắng nghe, hỗ trợ và nhìn nhận lại. Chính những trải nghiệm không như ý này sẽ giúp bạn rút ra bài học quý giá để tìm được ứng viên phù hợp hơn và giữ chân họ tốt hơn trong những lần sau.

Trang Trần