Thấu cảm là khả năng đặt mình vào vị trí của người khác để hiểu họ đang nghĩ gì, cảm thấy gì và trải qua điều gì. Với một người quản lý, đây gần như là một “siêu năng lực” quý giá. Bởi khi nhân viên cảm thấy được lắng nghe và thấu hiểu, họ sẽ dễ mở lòng hơn, tin tưởng hơn và sẵn sàng cùng nhau vượt qua những khó khăn trong công việc.

Nhưng cũng giống như bất kỳ năng lực nào khác, thấu cảm trong quản lý chỉ thực sự phát huy giá trị khi được sử dụng đúng cách. Nếu vừa đủ, nó giúp kết nối con người và tạo nên một tập thể bền vững. Nếu quá mức, nó có thể khiến người lãnh đạo kiệt sức và vô tình kéo cả đội đi chệch hướng.

7 lí do thái độ quan trọng hơn trình độ khi tuyển dụng

“Thấu cảm trong quản lý đúng cách giúp bạn thấu hiểu nhân viên, tăng sự gắn kết, giảm xung đột, tạo động lực và nâng cao hiệu quả làm việc.”

Khi bao dung biến thành bao đồng

Nếu bạn cứ bật chế độ thấu cảm 24/7 không có màng lọc, rất có thể bạn sẽ tự đưa mình vào những chiếc bẫy dở khóc dở cười dưới đây:

Làm mờ ranh giới công việc

Khi quá thấu cảm, bạn có thể ngần ngại xử lý các vấn đề về hiệu suất hoặc đưa ra những quyết định khó khăn vì muốn duy trì sự hài hòa và tránh ảnh hưởng đến cảm xúc của nhân viên. Chẳng hạn như thấy họ làm việc chưa hiệu quả, thay vì nhắc nhở, bạn lại nghĩ: “Chắc dạo này em ấy đang có chuyện buồn. Thôi để mình hỗ trợ thêm một chút “. Rồi một chút ấy kéo dài thành nhiều tuần, nhiều tháng. Cuối cùng, sếp thì ôm việc ngập đầu, còn hiệu suất của cả nhóm thì dắt tay nhau đi xuống, chỉ vì sếp không nỡ làm ai tổn thương!

Kiệt sức về mặt cảm xúc

Việc thường xuyên gánh vác và chia sẻ cảm xúc với người khác có thể khiến bạn dễ rơi vào trạng thái quá tải về tinh thần. Thử tưởng tượng, sáng nghe người này than thở, chiều hít hà drama của người kia, bạn sẽ vô tình biến mình thành chiếc thùng hứng trọn mọi năng lượng tiêu cực. Đến cuối ngày, nhân viên thì nhẹ lòng ra về, còn sếp thì ngồi thẫn thờ vì cạn sạch pin, chẳng còn tâm trí đâu mà lo việc lớn nữa.

Tạo sự thiên vị vô thức

Ngoài ra, khi quá thấu cảm, bạn dễ có xu hướng dành nhiều sự quan tâm và nguồn lực hơn cho những nhân viên đang gặp khó khăn rồi vô tình ngó lơ những “chiến thần” cày cuốc thầm lặng trong nhóm.Về lâu dài, điều này dễ tạo ra cảm giác thiếu công bằng trong tập thể. Những nhân sự cốt cán có thể cảm thấy nỗ lực của mình không được nhìn nhận xứng đáng, từ đó động lực làm việc và mức độ gắn kết của họ với tổ chức cũng có thể bị ảnh hưởng.

Cân bằng giữa sự thấu cảm và hiệu quả

Thấu hiểu nhân viên là tốt nhưng hiểu làm sao để mình không kiệt sức, nhóm không ỷ lại mới là nghệ thuật. Muốn làm một vị sếp vừa có tâm, vừa có tầm, hãy bỏ túi ngay mấy chiêu thức cực kỳ thực tế này.

Bật chế độ thấu cảm có chiến lược

Hiểu tâm tư của nhân viên là để quản lý tốt hơn, chứ không phải để cảm xúc “giật dây” mọi quyết định của bạn. Vì vậy, mỗi khi chuẩn bị gật đầu đồng ý một yêu cầu nào đó vì mủi lòng, hãy dừng lại 3 giây và tự hỏi: “Quyết định này có thật sự công bằng với những người còn lại hay không và liệu nó có giúp công ty phát triển bền vững hơn hay không?”. Hãy luôn tìm những giải pháp chuẩn chỉnh cho cả đôi bên, thay vì chỉ làm hài lòng một cá nhân duy nhất.

Nghe thôi, đừng “nhảy” vào làm thay

Nhân viên tìm đến bạn để dốc bầu tâm sự, chứ không phải để tìm một “người hùng” giành làm hết mọi việc. Thế nên, bạn cần học cách lắng nghe thật sâu, gật đầu thấu hiểu, rồi hỏi khéo: “Nghe căng thẳng nhỉ, vậy theo em việc này mình nên xử lý thế nào?”. Khi bạn trao cho họ cơ hội tự tìm hướng đi, bạn không chỉ giúp họ giải quyết vấn đề trước mắt, mà còn giúp họ trưởng thành hơn trong chính công việc của mình.

Kết hợp thấu cảm và kiên quyết

Sự thấu cảm trong quản lý sẽ trở nên trọn vẹn hơn khi được đặt cạnh sự kiên quyết. Bạn có thể lắng nghe, chia sẻ và sẵn sàng hỗ trợ nhân viên trong những giai đoạn khó khăn, nhưng đồng thời vẫn giữ vững những kỳ vọng và tiêu chuẩn công việc đã thống nhất từ đầu. Chẳng hạn, bạn có thể nói: “Anh/chị hiểu đây là một giai đoạn khó khăn và anh/chị sẵn sàng hỗ trợ em. Tuy nhiên, chúng ta vẫn cần tìm cách để đảm bảo công việc được hoàn thành đúng tiến độ.”

Tập trung vào bức tranh toàn cảnh

Đừng vì một cái cây bị sâu mà quên mất cả cánh rừng. Nếu chỉ tập trung vào một tình huống riêng lẻ, bạn rất dễ bỏ qua điều quan trọng hơn là sự cân bằng và hiệu quả chung. Thực tế, một tập thể chỉ có thể đi xa khi mọi người cùng hướng về một mục tiêu chung, và người quản lý luôn giữ được góc nhìn toàn cảnh để dẫn dắt đúng hướng. Thuyền có vững thì người trên thuyền mới có chỗ mà nương tựa chứ, đúng không nào?

Sạc pin cho tâm hồn

Muốn đi cứu thế giới thì bản thân phải khỏe trước đã. Vì vậy, cảm xúc của bạn cần được chăm sóc mỗi ngày. Bạn có thể bắt đầu bằng cách phân chia công việc hợp lý hơn để tránh quá tải, tìm một người tin cậy để chia sẻ bớt áp lực hoặc đơn giản là dành vài phút hít thở sâu, tĩnh lại trước những cuộc họp căng thẳng. Khi bạn giữ được sự bình tĩnh và tinh thần tích cực, mọi quyết định cũng sẽ rõ ràng hơn và tự nhiên cả đội nhóm cũng sẽ được dẫn dắt trong một trạng thái tốt hơn. Sếp có vui vẻ, tỉnh táo thì cả team mới được nhờ!

Bạn đang dùng sự thấu cảm để trao quyền và giúp đội nhóm phát triển hay đang để nó níu chân mình trước những quyết định khó khăn mà một người sếp buộc phải đưa ra? Câu trả lời cho điều này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến cách bạn dẫn dắt đội ngũ và xa hơn là mức độ thành công của chính bạn trên hành trình quản lý.

Và nếu cần, hãy bắt đầu điều chỉnh ngay từ hôm nay để sự thấu cảm trong quản lý trở thành sức mạnh giúp bạn dẫn dắt tốt hơn.

Oanh Trần